Πρόσφατα διαβάσαμε για «λαίλαπα» που θα σάρωνε τη χώρα. Ας αφήσουμε όμως για λίγο τα Μετεωρολογικά κι ας ταξιδέψουμε εκεί όπου γεννήθηκε η λέξη λαίλαψ: Στη μυθολογία.
Η Λαίλαψ — ή Λαίλαπα — δεν ήταν αρχικά θύελλα, αλλά ένα θαυμαστό κυνηγόσκυλο. Λέγεται πως το δημιούργησε ο Ήφαιστος για λογαριασμό του Δία. . Πρόκειται για ένα σκυλί για το οποίο οι ιστορικοί ερίζουν αν ήταν γένους θηλυκού ή αρσενικού – αν και μάλλον το δεύτερο θα ήταν μια και όλα τα μυθολογικά σκυλιά ήταν αγόρια (ο Άργος, ο Κέρβερος, ο Όρθρος, ο Περίτας κ.ο.κ.) Σαφές όμως ήταν το χάρισμά της. Κανένα θήραμα δεν μπορούσε να της ξεφύγει. Δεν αστοχούσε ποτέ. Ό,τι καταδίωκε, το έπιανε. Ο Δίας τη χάρισε στην αγαπημένη του Ευρώπη, κι εκείνη με τη σειρά της στον βασιλιά Μίνωα. Από τα χέρια του Μίνωα πέρασε στην Πρόκριδα, σύζυγο του Κέφαλου. Έτσι η Λαίλαψ έφτασε κοντά στον ήρωα που οι παραδόσεις θεωρούν προπάτορα των Κεφαλλήνων. Η μορφή της αποτυπώθηκε έντονα στη συλλογική μνήμη. Από αρχαία νομίσματα της Κεφαλονιάς μέχρι αγγεία και μεταγενέστερες εραλδικές παραστάσεις, ο πιστός σκύλος εικονίζεται να συντροφεύει τον Κέφαλο — σύμβολο ταχύτητας, επιμονής και αλάνθαστου κυνηγιού.
Στους αρχαίους Έλληνες το όνομα «Λαίλαψ» συνδέθηκε και με τον ουρανό. Ταυτίστηκε με τον Μέγα Κύωνα, τον αστερισμό που περιέχει τον Σείριο — το πιο λαμπρό άστρο του νυχτερινού ουρανού. Η λάμψη του, έντονη και διαπεραστική, θύμιζε την ακατάπαυστη ορμή του μυθικού σκύλου. Η πιο γνωστή ιστορία της Λαίλαπος είναι εκείνη του παραδόξου κυνηγιού. Ο Κέφαλος την έδωσε στον Αμφιτρύωνα, βασιλιά της Θήβας, για να συλλάβει την περίφημη αλεπού της Τευμησσού — ένα πλάσμα που, σύμφωνα με τον μύθο, δεν μπορούσε ποτέ να πιαστεί. Στην ελληνική μυθολογία, η Τευμησσία αλώπηξ, ή Καδμεία αλώπηξ, ήταν γιγαντιαία αλεπού που δεν προοριζόταν ποτέ να πιαστεί. Λέγεται ότι είχε σταλεί από τους θεούς (ίσως από τον Διόνυσο) για να καταδιώξει τα παιδιά της Θήβας ως τιμωρία για ένα εθνικό έγκλημα.Έτσι δημιουργήθηκε ένα φιλοσοφικό αδιέξοδο.
Ένα ζώο που πάντα πιάνει το θήραμά του κυνηγούσε ένα θήραμα που ποτέ δεν συλλαμβάνεται.
Βλέποντας ότι το κυνήγι θα ήταν αέναο, ο Δίας έδωσε λύση. Πέτρωσε και τα δύο ζώα και τα ανέβασε στον ουρανό. Η Λαίλαψ έγινε ο Μέγας Κύων και η αλεπού ο Μικρός. Αργότερα οι δύο αστερισμοί συνδέθηκαν με τα κυνηγόσκυλα του Ωρίωνα, συνοδεύοντας αιώνια τον κυνηγό στο στερέωμα. Η πιο χαρακτηριστική απεικόνιση της Λαίλαπος παραμένει εκείνη στο αρχαίο κεφαλλονίτικο νόμισμα, όπου ο Κέφαλος εικονίζεται με τον πιστό του σκύλο. Μια μικρή μεταλλική μαρτυρία που ταξίδεψε αιώνες για να θυμίζει πως η «λαίλαπα» δεν ήταν πάντα κακοκαιρία. Ήταν πρώτα μύθος. Ήταν ταχύτητα. Ήταν η ιδέα της ακατάβλητης καταδίωξης. Κι ίσως τελικά αυτό να είναι το πιο όμορφο: πριν γίνει λέξη για θυελλώδεις ειδήσεις και καταστροφές, η λαίλαψ ήταν ένα αστέρι στον ουρανό και ένας σκύλος που δεν εγκατέλειπε ποτέ το κυνήγι του .
Θεόδωρος
Ν. Κολυδάς
Διευθυντής
Τομέα Υδρομετεωρολογίας και Φυσικών
Καταστροφών εργαστηρίου Assist Δημοκριτείου
Πανεπιστημίου Θράκης - Mετεωρολόγος
Star Channel - Πρώην Διευθυντής Εθνικού
Μετεωρολογικού Κέντρου ΕΜΥ - Μέλος της
Επιστημονικής Επιτροπής της Έδρας
UNESCO Con-E-Ect
